wtorek, 27 czerwca 2017 r.

Aktualno禼i/ 2007-06-30 O tym, jak Jerzyk pom贸g艂 tacie wygra膰 Derby …

Aktualnosc


Jacek 艁ojek SGGW

Jerzyk wspomina …

O tym, jak Jerzyk pom贸g艂 tacie wygra膰 Derby …



        Znowu by艂o par臋 okazji do wspomnie艅, kt贸re warto do艂膮czy膰 do dawnego cyklu „Jerzyk wspomina…”. „Wyci膮gam” od Pana Trenera wspomnienia o torze mokotowskim, kt贸rego historia i obyczajowa otoczka 贸wczesnych wy艣cig贸w mnie fascynuje. „Jerzyk” mimo, 偶e by艂 w贸wczas ma艂ym ch艂opcem pami臋ta z tego okresu bardzo wiele szczeg贸艂贸w, kt贸rymi wype艂niam luki w moim obrazie tego wspania艂ego zak膮tka Warszawy. Mo偶e dlatego, 偶e urodzi艂 si臋 na tym torze i mieszka艂 tu przez pierwsze 3 lata swego 偶ycia? Tym razem opowie艣膰 na czasie a zarazem z okazji 70-lecia pami臋tnych dla Jerzyka Derb贸w w 1937 roku.

        Zimowym faworytem na Derby w 1937 roku by艂 nie pobity Nektar. Drugim koniem w tym roczniku dwulatk贸w by艂 Piano (Bafur – Harmonia po Stavropol) wyhodowany w Kozienicach, kt贸ry w swoim pierwszym sezonie wy艣cigowym wygra艂 2 gonitwy (w tym Nagrod臋 Widzowa) i dwa razy by艂 drugi (m.in. w Nagrodzie Augusta hr. Potockiego). Piano nale偶a艂 do ma艂ej stajni J. Cichowskiego, kt贸ra sk艂ada艂a si臋 w贸wczas z 2 trzylatk贸w i 5 dwulatk贸w. Trenerem by艂 Jan Paszkiewicz. Piano, kt贸ry zosta艂 kupiony za 3600 z艂 na licytacji roczniak贸w mia艂 doskona艂e pochodzenie. Jego matka Harmonia wygra艂a nagrody Liry, Rzeki Wis艂y, Wielk膮 Warszawsk膮, w kt贸rej by艂a te偶 raz druga. Babka Harmonii, Gavotte (po Galatee More) wygra艂a Derby w Warszawie. Tak偶e Fervor, ojciec Bafura by艂 po Galatee More. Do艣膰 niska cena zakupu spowodowana by艂a rozd臋tym stawem skokowym jakiego Piano nabawi艂 si臋 w stadninie. Cierpliwa, d艂ugotrwa艂a kuracja prowadzona przez trenera Paszkiewicza pozwoli艂a Piano b艂ysn膮膰 klas膮 ju偶 w wieku 2 lat.
    By艂 pi臋knym, wysokono偶nym koniem w du偶ych ramach, o solidnej ko艣ci lecz z pewnymi b艂臋dami w budowie staw贸w p臋cinowych. Mia艂 dobry temperament ale by艂 trudny do jazdy, zw艂aszcza w zakr臋tach. By艂 dobrym stayerem ale mia艂 tak偶e odpowiedni膮 doz臋 szybko艣ci. W wieku 3 lat, przed Derby Piano wygra艂 Nagrod臋 Produce im. Ludwika Grabowskiego (2100 m), w kt贸rej drugi by艂 Neon a trzeci Marap. Je艣li do tych trzech koni dodamy Loyal`a, zwyci臋zc臋 Nagrody Baroneta i Good Boya oraz Pasjansa, zwyci臋zc臋 Nagrody Rulera dostaniemy stawk臋, kt贸ra mia艂a rozgrywa膰 Derby. Zimowy faworyt, Nektar by艂, jak to okre艣lano przed wojn膮, „hors de combat” – poza walk膮. Na Pasjansa zam贸wiony zosta艂 z zagranicy d偶okej Jean Gill, brat championa mokotowskiego toru Edwarda Gilla. Piano dosiada艂 d偶okej Marian Jednaszewski, ojciec Jerzyka.


    Derby odby艂y si臋 13 czerwca 1937 roku. Na starcie stan臋艂o 12 koni, z kt贸rych Jon zosta艂 na starcie mimo, 偶e starter raz zawr贸ci艂 ca艂膮 stawk臋 z jego powodu. Po starcie Piano mia艂 kolizj臋 z Lift Boyem prowadzonym przez Stasiaka ale nie wp艂yn臋艂o to na spos贸b rozegrania wy艣cigu. Po ostatnim zakr臋cie Piano doszed艂 do prowadz膮cego Neona i wkr贸tce wyprzedzi艂 go na prostej finiszowej. Cho膰 silnie wysy艂any przez d偶okeja Mariana Jednaszewskiego Piano wygra艂 do艣膰 pewnie o p贸艂 d艂ugo艣ci. Drugi by艂 Neon trzeci Marap – kolejno艣膰 identyczna, jak w Nagrodzie Przych贸wku. Piano potwierdzi艂 sw膮 doskona艂膮 form臋 i wygra艂 dla w艂a艣ciciela 73 442 z艂ote a dla hodowcy – 7 344 z艂 (Kozienice wygra艂y w ten spos贸b swoje trzecie Derby). By艂 to drugi derbista po doskona艂ym Bafurze (pierwszym by艂 w 1931 r. Essor). Zdaniem sprawozdawc贸w doskonale biegaj膮cy Neon (hodowli stadniny w Krasnem) m贸g艂 wygra膰 te Derby ale przegra艂 dlatego, 偶e d偶okej Jednaszewski okaza艂 si臋 na finiszu silniejszym je藕d藕cem od d偶okeja Nowaka. Derby ogl膮dali opr贸cz t艂um贸w warszawiak贸w tak偶e cz艂onkowie Mi臋dzynarodowego Komitetu Olimpijskiego, st膮d na trybunie powiewa艂a chor膮giew z god艂em olimpijskim. A jednak w艣r贸d publiczno艣ci nie by艂o pewnego wa偶nego widza …

    W艂a艣ciciel Piano - J. Cichocki by艂 w艂a艣cicielem czteropi臋trowej kamienicy z trzema oficynami na ul. Chocimskiej, w kt贸rej od 1933 roku mieszka艂a rodzina naszego bohatera. Wcze艣niej mieszkali na terenie toru, w budynku stajni, przy kt贸rej w centralnym aneksie urz膮dzone by艂y 4 mieszkania – dla rodzin trenera, d偶okeja, starszego stajennego i ch艂opc贸w stajennych. Na Chocimskiej mieli dla siebie ca艂e IV pi臋tro kamienicy, na kt贸re sk艂ada艂o si臋 pi臋ciopokojowe mieszkanie z salonem z balkonem, sypialniami, 艂azienk膮, dwoma przedpokojami i s艂u偶b贸wk膮.
W dzie艅 Derby, po drodze na tor przy ul. Polnej, jeszcze przed wy艣cigami siedmioletni Jerzyk poszed艂 z mam膮 do ko艣cio艂a Zbawiciela pomodli膰 si臋 za powodzenie ojca w gonitwie. Po pewnym czasie modlitwy z mam膮 przed o艂tarzem g艂贸wnym Jerzyk uzna艂, 偶e dla pewno艣ci spe艂nienia intencji trzeba si臋 pomodli膰 przed wszystkimi o艂tarzami znajduj膮cymi si臋 w ko艣ciele. Nalata艂 si臋 dzieciak, bo w ko艣ciele Zbawiciela jest 8 o艂tarzy i 1 kaplica (matki Boskiej Cz臋stochowskiej - od Marsza艂kowskiej). Peregrynowa艂 wi臋c Jerzyk od o艂tarza do o艂tarza by pom贸c ojcu: od 艢w. Teresy - do 艣w. Micha艂a Archanio艂a, od 艣w. J贸zefa do 艣w. Ekspedyta w lewej nawie bocznej.... Przed ka偶dym o艂tarzem kl臋ka艂 i modli艂 si臋 co w sumie zabra艂o sporo czasu. Ka偶dy ze 艣wi臋tych patron贸w m贸g艂 si臋 przecie偶 okaza膰 wa偶nym dla powodzenia przedsi臋wzi臋cia. Jerzyka z mam膮 czeka艂o jeszcze spore zaskoczenie. Przy wej艣ciu na tor, gruby dozorca wpuszczaj膮cy publiczno艣膰 na wy艣cigi, z niejakim wyrzutem zwr贸ci艂 si臋 do mamy Jerzyka: „Pani Jednaszewska, gdzie si臋 Pani podziewa, m膮偶 wygra艂 Derby a Pani dopiero teraz idzie na wy艣cigi?!!!”. Uczucie 偶alu, 偶e nie widzia艂o si臋 zwyci臋stwa ojca w Derby, na kt贸re z takim emocjami oczekiwa艂o si臋 od wielu dni miesza艂o si臋 z uczuciem euforii ze spe艂nienia marzenia ch艂opca. Na szcz臋艣cie Jerzyk z mam膮 zd膮偶yli na dekoracj臋


        Chcecie Pa艅stwo wiedzie膰, co to za 艣wi臋ty, ten 艣w. Ekspedyt?
To bardzo po偶yteczna posta膰 np. dla student贸w - to patron Tych-Co-Odk艂adaj膮-Wszystko-Na-Ostatni膮-Chwil臋.

 

 

(od lewej Marian Jednaszewski, Micha艂 Molenda, Stanis艂aw Sta艅czak,
Stanis艂aw Molenda)





(od lewej Marian Jednaszewski i J贸zef Olejnik)

fotografie ze zbior贸w Jerzego Jednaszewskiego